Coupé Cloué (Jean Gesner Henry)
Wa twoubadou a · Kreyatè konpa manba · 10 me 1925 (Leyogàn) – 29 janvye 1998 (Pòtoprens)
Yon sèl gwoup, yon sèl istwa — 1957 rive 1998. Foutbolè ki vin mizisyen, Coupé Cloué fonde Trio Séleck 6 septanm 1957, ki vin Ensemble Séleck an 1973. Kreyatè konpa manba, li se youn nan pi gwo mizisyen ayisyen tout tan.
Etap karyè — yon sèl istwa
- 1925–1950 — Fèt Fonbwa (Leyogàn), grandi Pòtoprens. Ebenis (li aprann mizik ak twonpèt nan Centre des Arts et Métiers). Foutbolè — li ko-fonde Aigle Noir Athletic Club ; non « Coupé Cloué » a soti nan jwèt defans li a (« koupe » vitès balon an, « kloue » l tounen).
- 1951 — Li kòmanse jwe gita (enfliyans bolero ak son kiben).
- 1956 — Li kite espò pou mizik a plen tan.
- 6 septanm 1957 — TRIO SELECT — Li fonde Trio Séleck : li menm (gita/vokal), yon dezyèm gitaris, yon jwè tchatcha (marakas). Stil : twoubadou/kanjo, rasin kiben. Debi nan Théâtre de Verdure (ouvèti pou Jazz des Jeunes). Premye albòm an 1958 (pwod. Marc Duverger).
- Ane 1960 yo — Gitaris Bellerive Decelian rantre (li rete 20+ an) ; chantè Luc Raphael Benito. Premye hit : « Juge » (sansire pa gouvènman an — li refè l kòm « Ti Sourit »), « Plen Kay », « Kribiche », « Saint Antoine ».
- 1973 — ENSEMBLE SÉLECK — Gwoup la grandi epi vin L'Ensemble Select (menm gwoup la k ap grandi) : Prosper Saint Louis (bas), Jean René Petion (bongo), Colbert Desir (konnga).
- 1974 — « Men Rat La », siksè kanaval enstantane. Edner Salomon « Ti Blanc », Rigal Jean Baptiste, Moise Jean, Serge Bernard « Ti Aigle », Ernst Louis « Ti Nes » rantre.
- 1975–1979 — Premye toune Afrik : nan Kongo yo rele l « Roi Coupé » (soukous la sanble ak mizik li) ; gwo toune afriken an 1978 ; onore nan Kòt Divwa (1979).
- Fen 1976 — Assade Francoeur rantre (44 chante) : « Myan Myan », « Fanm Kolokinte », « Marie Jocelyne ».
- 1980 — « Roi Coupe », chanpyon kanaval ; li kenbe tit « King Coupé » pou tout lavi l.
- 1988 — « Madame Marcel » ak « Papa Loco » nan fim The Serpent and the Rainbow.
- 1993 — « Donki » (albòm « Sa Ki Pou Ou »).
- 1997 — Lifetime Achievement Award (Brooklyn Academy of Music) + omaj nasyonal televize an Ayiti. Dènye konsè : desanm 1997.
- 29 janvye 1998 — Li mouri Pòtoprens (dyabèt). Anteman deyò ak dè milye moun.
Tit mizik kle gwoup la
Juge → Ti SouritPlen KayKribicheSocissSaint AntoineYeyeChanm GasonMen Rat La (kanaval 1974)Myan MyanFanm KolokinteMarie JocelyneMadame MarcelRoi Coupe (kanaval 1980)Map DiShadaDonki (1993)
Diskografi (seleksyon)
- Plein calle (1970), Haïti vol.2 (1971), Gro banbou (1972), Cribiche (1973), Map di (1975), Preacher (1977), L'Essentiel (1978), Back to roots (1980), 25th anniversaire (1983), 5 Continents (1984), Mme Marcel (1985), Racines (1988), Full tank (1991), 40th anniversary (1997) — 20 a 30+ albòm ant 1970 ak 1997.
Eritaj
Coupé Cloué antre nan Hall of Fame mizik ayisyen. Yo konpare l ak Bob Marley pou Jamayik — yon senbòl fyète nasyonal. Mizik li toujou pami sa Ayisyen konsome plis, an Ayiti, nan dyaspora a ak nan Afrik. Omaj : Michel Martelly (« Hommage à Coupe Cloue »), Dieudonné Larose & Missile 727. Konpa manba li kreye a toujou ap jwe pa gwoup toupatou sou latè.
Nòt : okenn sous pa konfime yon chante « Pèlen tèt » pou Coupé Cloué ; non orijinal de lòt manm trio 1957 la pa dokimante.